Geçtiğimiz aylarda İzmir Bayındır İsmet İnönü Ortaokulu’na özel bir güçlendirme projesi uygulandı. MEB İnşaat ve Emlak Genel Müdürlüğü tarafından, Japonya hükümetinin hibe desteğiyle hayata geçirilen projede yapı “Dış çerçeve yöntemi” ile güçlendirildi. Proje kapsamında okulun, dışarıdan eklenen betonarme taşıyıcı çerçevelerle deprem performansı artırıldı. Uygulama süresince bina kullanım dışı bırakılmadı, bütünlüğü bozulmadı ve çalışmalar tamamlanırken eğitim faaliyeti kesintiye uğramadı. Ayrıca söz konusu güçlendirme maliyetinin yeniden yapım maliyetine oranının yüzde 16’larda olduğu görüldü. Biz de bu önemli ve güncel konuyla ilgili bilgiyi GKMC İnşaat ve Danışmanlık’tan Y. İnş. Müh. Mesut Adalı ve Y. İnş. Müh. Hasan Talha Şahin’den aldık...
Şantiye: Öncelikle GKMC ile ilgili kısa bir bilgi alabilir miyiz?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: 1919 yılında Japonya’da kurulmuş olan Maeda Corporation, 2014 yılında eşit ortaklıkla Türkiye’de GKMC İnşaat ve Danışmanlık A.Ş. şirketini hayata geçirerek, Türk inşaat sektörüne giriş yapmıştı. GKMC, Türk müteahhitlik sektörünün ilk Türk-Japon eşit ortaklı inşaat firması olma özelliğine sahip. GKMC İnşaat ve Danışmanlık Şirketi’nin kuruluş amaçlarından biri, Japonya’daki ileri yapı teknolojilerini, gerektiğinde Japon finansman gücünü de kullanarak Türk inşaat sektörüne kazandırmak olarak özetlenebilir. GKMC bu hedef doğrultusunda, hissedarı olan Maeda Corporation’ın Japonya’da geliştirdiği anti-sismik inşaat teknolojilerini ve Japonya’daki engin uygulama deneyimini deprem ülkesi olan Türkiye’ye taşımayı, deprem odaklı inovatif yapı teknolojileri ile ülkemizin önemli bir sosyal sorununa alternatif çözümler getirmeyi amaçlıyor.
Şantiye: Faaliyet alanlarınız neler ve çözümlerinizden bahsedebilir misiniz?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: MaSTER FRAME® Metodu, Japonya’da uzun Ar&Ge çalışmaları sonucunda geliştirilmiş, inovatif bir yapısal güçlendirme tekniği. Binanın kullanımı devam ederken, mevcut yapının taşıyıcı sistemine yapı dışından ilave betonarme çerçeve ekleyerek, mevcut yapının depreme karşı güçlendirilmesi metodu. MaSTER FRAME® yönteminin kilit malzemesi, deprem sırasında mevcut yapı ile dışarıdan eklenen yeni betonarme çerçeve arasında yük transferini sağlayan MaSTER Disk Ankrajlar’dır. Bu özel ankrajlar, sahip olduğu yüksek kesme kapasitesi sayesinde ankraj kullanım adetini konvansiyonel ankraja kıyasla yüzde 80’e kadar azaltıyor. Uygulama esnasında pürüzlendirme gerektirmemesi, kısa ekme derinliği, az adette uygulanması ses, toz ve titreşimi azaltmakla beraber uygulama süresini de kısaltıyor. MaSTER Disk Ankraj sunmuş olduğu yüksek kapasite ve uygulama kolaylığı nedeniyle burkulması önlenmiş çaprazların (BRB), sönümleyicilerin (akma, sürtünmeli vb.), çelik çaprazların bağlantı detaylarında sıklıkla tercih ediliyor.
MaSTER FRAME Yöntemi ile Güçlendirilmiş Bir Yapı (Japonya)
MaSTER Disk-Ankraj ve Kullanım Alanları
Şantiye: İzmir’deki ortaokulda yaptıklarınızı özetleyebilir misiniz? Karar alma, projelendirme ve uygulama süreci nasıldı?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: Bu proje Millî Eğitim Bakanlığı İnşaat ve Emlak Genel Müdürlüğü tarafından deprem riski taşıyan okul binalarının güvenliğini artırmaya yönelik pilot bir güçlendirme projesi olarak gerçekleştirildi. Japonya hükümetinin hibe desteğiyle hayata geçirilen Dış Çerçeve Yöntemi ile Güçlendirme Projesi, UNESCO ve JICA iş birliğiyle tamamlandı. Proje kapsamında mevcut bir okul yapısı, dışarıdan eklenen betonarme taşıyıcı çerçevelerle güçlendirilerek yapının deprem performansı artırıldı. Uygulama süresince bina kullanım dışı bırakılmadan çalışmalar tamamlanırken eğitim faaliyetlerinin kesintiye uğramaması sağlandı. Pilot uygulama niteliği taşıyan bu yöntem, deprem riski altındaki eğitim yapıları için hızlı uygulanabilir ve ölçeklenebilir bir güçlendirme modeli ortaya koydu.
Şekil 3 a ve b. Bayındır İsmet İnönü Ortaokulu Güçlendirme Öncesi ve Güçlendirilmiş Hali
Şantiye: Yapının mevcut durumu neydi ve şu anda ne düzeye ulaştı?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği 2018 uyarınca gereken performans hedeflerini sağlayamayan bu okul yapısı dışarıdan eklenen betonarme çerçevelerle birlikte yeterli performans seviyesine ulaşmıştı.
Şantiye: Çözümlerinizi binalarda uygulanabilmesi için asgari koşullar (betonarmenin durumu, çevresel etkenler vs.) nelerdir?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: MaSTER FRAME metodu betonarme binalar için geliştirilen bir güçlendirme yöntemi. Bu yöntemin uygulanabilmesi için mevcut binanın bazı kriterleri sağlıyor olması gerekiyor. Beton dayanımının minimum 12 MPa olması, binanın planının dikdörtgen veya kareye yakınsıyor olması, yapıda çok fazla konsol-çıkıntı bulunmaması, mevcut betonarme kolon-kiriş elemanlara dışarıdan ulaşılabiliyor olunması gibi kriterler MaSTER FRAME yönteminin seçiminde kritik rol oynuyor.
Şantiye: Avantajları nelerdir?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: MaSTER FRAME yönteminin diğer konvansiyonel güçlendirme yöntemlerine kıyasla en belirgin avantajı, mevcut binanın içerisindeki faaliyet durmaksızın güçlendirme uygulamasının yapılabilmesidir. Bunun yanı sıra yapı içerisine girilmediğinden dolayı mimari tadilat gerektirmiyor. Bu sayede toplam uygulama maliyeti konvansiyonel yöntemler ile karşılaştırıldığında daha düşük. Bayındır İsmet İnönü Ortaokulu güçlendirme çalışmasında okul içerisinde inşaat işleri olmadığı için az miktarda olan mimari tadilat kısa sürede tamamlandı ve okul kullanıma devam etti; kapatılmadı. Normalde 7-8 ay süren okul güçlendirme inşaatlarının aksine MaSTER FRAME yöntemi sayesinde yaklaşık 2 ayda kaba inşaat tamamlanma aşamasına geldi. İsmet İnönü Ortaokulu 8 Eylül’de her okul gibi eğitim-öğretim hayatına başladı. Dış çevrede gerekli güvenlik önlemleri alınarak güçlendirme çalışmaları okul devam ederken sürdürüldü.
Şantiye: Maliyet ve süre anlamında ne söylenebilir?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: Bayındır İsmet İnönü Ortaokulu güçlendirme maliyetinin yeniden yapım maliyetine oranının yüzde 16’larda olduğu görüldü. Buradaki düşük maliyet oranına ilaveten; normalde 7-8 ay süren okul güçlendirme inşaatlarının aksine MaSTER FRAME yöntemi sayesinde yaklaşık 2 ayda kaba inşaat tamamlanma aşamasına gelmesi sebebiyle inşaat süresi ve oluşacak dolaylı giderler açısından da önemli maliyet avantajı sağlandı. Okul yapısı özelinde, okulun ve malzemelerin taşınma maliyeti ile ilave oluşacak öğrenci taşıma maliyetleri dikkate alındığında MaSTER FRAME metodu sayesinde bu maliyetlerden tasarruf edilerek bu maliyetlerin okulun güçlendirilmesinde kullanılması sağlandı. Özetle, MaSTER FRAME yöntemi ile mimari, mekanik ve elektrik işleri maliyetleri ortadan kaldırılırken, okulun inşaat sırasında kapatılmaması sayesinde öğrenci ve malzemelerin taşınması vb. maliyetler de bertaraf edildi.
Şantiye: Uygulama aşamasında işgücü ve mühendislik anlamında ne tür yetkinlikler-nitelikler gerekli?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: MaSTER FRAME yöntemi Türkiye mühendislik ve inşaat geleneğine çok uygun. Dışarıdan eklenen betonarme çerçeve kolon ve kiriş elemanları hem mühendislik hem de uygulama alanında ülkemizde aşina olunan yapı elemanları... MaSTER FRAME yönteminde konvansiyonel güçlendirmelerden alışık olduğumuz ankrajların yerini yüksek kesme ve çekme kapasitesine sahip MaSTER Disk-Ankraj’lar alıyor. MaSTER Disk-Ankrajların uygulaması için uygulama eğitimi veriliyor ve konvansiyonel ankraj uygulamaları ile çok benzer aşamaları içeriyor. MaSTER Disk-Ankraj, özel karot ucu sayesinde işçilik hatalarını azaltıyor, daha hızlı ankraj ekimi yapılmasını sağlıyor.
Şantiye: Kullanım ömrü ne kadar?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: MaSTER FRAME yönteminin ve MaSTER Disk Ankraj’ın kendi başlarına bir kullanım ömrü yok. Binanın genelindeki betonarme elemanların durumu ve kondisyonu kullanım ömrünü etkiliyor.
Şantiye: Tercih edilen yapı tipleri hangileri?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: 5. sorunun cevabında belirttiğimiz kriterler göz önünde bulundurulduğunda okul, hastane yapıları, askeri ve idari binalar bu yöntem için uygun olan bina tipleridir.
Şantiye: Sistem bakım onarım gerektiriyor mu?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: MaSTER FRAME ve MaSTER Disk Ankraj bakım ve onarım gerektirmiyor.
Şantiye: Dezavantaj veya geliştirilmesi gereken yönleri var mı?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: Bir binada hangi güçlendirme yönteminin uygulanacağı; deprem performans analiziyle tespit edilen hasar türleri ve yapısal düzensizlikler doğrultusunda kararlaştırılır. Dolayısıyla güçlendirme yöntemlerinin dezavantajlılığından ziyade “uygunluğu” vardır. Mevcut yapı MaSTER FRAME metodunun uygulanabilmesi için gereken kriterleri sağladığı taktirde hızlı, ekonomik ve bina içerisindeki faaliyet durmadan güçlendirilebilir. MaSTER FRAME yöntemi bu zamana kadar birçok projede uluslararası mühendislik programları kullanılarak projelendirildi. Bu metodun Türkiye’de hızlı ve güvenilir şekilde yaygınlaşması için ulusal mühendislik programları ile projelendirilmesi konusunda çalışmalarımız devam ediyor.
Şantiye: Çözümleriniz yerli mevzuata uyumu konusundaki görüş-öneri veya eleştirileriniz var mı?
Mesut Adalı ve Hasan Talha Şahin: İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) tarafından 2021 yılında Türkiye Bina Deprem Yönetmeliği 2018 ile uyumlu MaSTER FRAME yöntemi ile güçlendirme tasarım kılavuzu yayınlandı. Yine bu yöntemin kilit elemanı olan MaSTER Disk-Ankrajların kesme ve çekme deneyleri İTÜ laboratuvarlarında yapıldı ve teknik raporları yayınlandı. MaSTER Disk-Ankrajların Türkiye’de inşaat sahalarında kullanımına olanak veren Ulusal Teknik Onay (UTO) belgesi mevcut. MaSTER Disk-Ankrajları Türk Standartları Enstitüsü tarafından verilen G İşareti’ne de sahip. Bu yıl Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından yayınlanan “Güçlendirme Yöntemlerine İlişkin Tasarım, Hesap ve Yapım Esasları” taslak dokümanında Dıştan Güçlendirme bölümü dahil edildi ve yapıların harici çerçevelerle güçlendirilmesine dair esaslar ve hesap adımları sunuldu. Dıştan güçlendirme yönteminin ulusal mevzuatlara girmesi ile birçok yapının faaliyetini durdurmadan daha az maliyetle ve daha az zamanda güçlendirme olanağı ortaya çıkıyor.
Şantiye® Dergisi ve Dijital Platformları
Daha iyi yapılar için...
2 Nisan 2026
Türkiye'nin en ESKİ ve en çok ZİYARET EDİLEN şantiyesi: ŞANTİYE®...
İnşaata dair "KAYDADEĞER" ne varsa... 1988'den bu yana...
Şantiye®nin ürettiği, derlediği ve yayınladığı içeriklerde öncelik “KAMUSAL YARAR”dır...
Ve yayınlanan içeriğin “ÖZEL” olmasına özen gösterilir...
BASILI DERGİ + E-DERGİ + SANTİYE.COM.TR + SOSYAL MEDYA + DİJİTAL PLATFORMLAR...
İnşaat sektörünün buluşma noktası Şantiye®, “Güven”i temsil eden “Basılı bir Yayın” olma özelliğinin yanı sıra yenilenen web sitesi, Turkcell Dergilik ve Türk Telekom E-Dergi gibi mobil uygulamalardaki varlığı, 42 bin E-Bülten abonesi ve 100 bin sosyal medya takipçisi-bağlantısıyla inşaat sektörünün en önemli iletişim platformlarından biri olmaya her ortamda devam ediyor... 1988'den bu yana...
Şantiye® ayrıca yapı sektörüne "Şantiye'nin Yıldızı Ödülü", "Yılın Yeşil Yapı Malzemesi / Teknolojisi Ödülü" ve "Şantiyeden Kareler Fotoğraf Yarışması" gibi farklı organizasyonlarla da katkı sunuyor.
Şantiye®nin son sayısı da dahil 1988 yılından bugüne kadar yayınlanan TÜM SAYILARINA E-Dergi olarak göz atmak için lütfen tıklayın...
Şantiye®, başta ABONELERİ olmak üzere 2020-2026 yıllarında ilan veren firmalar ABS Yapı, Akyapı, Alumil, Anadolu Motor (Honda), Alkur, Ak-İzo, Altensis, Arbiogaz, Aremas, Arfen, Artus, Assan Panel, Asteknik, Atos, Batıçim, Baumit, Bentley Systems / Seequent, Betek, Betonblock, Bonus Yalıtım, Borusan CAT, Bosch Termoteknik, Bostik, BTM, Buderus, Bureau Veritas, Chryso, Çimsa, Çuhadaroğlu, Çukurova Isı, Deutsche Messe, Duyar Vana, DYO, Egepen Deceuninck, Efectis ERA, Ekomaxi, Elkon, Emülzer, Eryap, Filli Boya, Fixa, Fullboard, Form Endüstri Ürünleri, Form Endüstri Tesisleri, Form MHI (Mitsubishi Heavy Industries) Klima, Garanti Leasing, GF Hakan Plastik, Gökçe Brülör, Grundfos, Hannover Fairs, Hilti, IQ Alüminyum (by Deceuninck), İNKA, İntek, İpragaz, İstanbul Teknik, İzocam, İzoser, Kalekim, Knauf, Knauf Insulation, Komatsu, Köster, Kuzu Grup, LG, Marubeni, Masdaf, Master Builders Solutions, MBI Braas, Meiller Kipper (Doğuş Otomotiv), Messe Frankfurt, Messe München/Agora Tur., Mekon, Mitsubishi Chemical, Molecor, Nalburdayim.com, NETCAD, ODE, Ökotek, Özler Kalıp, Özpor, Panasonic, PERI, Pimakina, Pimapen, Polyfibers, Polyfin, Prefabrik Yapı / Hekim Yapı, Prometeon, Ravago, Rehau, Saint Gobain Türkiye, Samsung, Saray Alüminyum, Schüco, Scania, Selena (Tytan), Sentez Mekanik, Serge Ferrari, Shell, Siemens, Sistem İnşaat, Soudal, Sika, Şişecam, Temsa, TMS, Tekno Yapı, Türk Ytong, Tremco illbruck, Vaillant, Vekon, Viessmann, Wermut, Wielton, Wilo, Winsa, XCMG, Xylem ve ZF'nin değerli katkılarıyla hazırlanmaktadır.
ABONE OLMAK İÇİN
Bir yıllık abonelik bedelimiz olan 2.400 TL (6 Sayı, KDV Dahil)'yi TR70 0001 0008 5291 9602 1550 01 IBAN no’lu hesabımıza (Ekosistem Medya) yatırıp; ardından dekontu, açık adresinizi ve fatura bilgilerinizi (şahıs ise TC kimlik no; firma ise vergi dairesi-numarası) santiye@santiye.com.tr adresine e-posta veya 0532 516 03 29 no’lu telefona WhatsApp / SMS aracılığıyla ulaştırabilirsiniz.
